Kurs terapii blizn: organizatorzy i ceny

Skąd się wzięła i na czym polega

Terapia blizn to zbiór technik, a nie jedna metoda. Jednym z najstarszych dobrze udokumentowanych elementów leczenia zachowawczego są opatrunki z żelem silikonowym, stosowane od 1981 r., początkowo przy bliznach po oparzeniach.[1]

Międzynarodowy panel doradczy ds. leczenia blizn opracował zalecenia w 2002 r. i zaktualizował je w 2014 r. jako algorytmy zapobiegania i leczenia blizn przerostowych i bliznowców. Według aktualizacji w tych bliznach największe szanse daje łączenie wielu metod, a leczenie ma być indywidualne. Zalecenia dotyczą w dużej części leczenia medycznego (np. 5-fluorouracyl, bleomycyna, laser).[2]

W polskich kursach pojawia się m.in. koncepcja Scarwork. Według organizatora kursów jej autorka to amerykańska terapeutka związana z Rolfingiem, uczennica Idy Rolf w latach 1970-1979. Metoda obejmuje 19 technik, deklaruje lekki dotyk i traktuje tkankę blizny jako bardzo gęstą powięź, część „sieci powięziowej”.[3] W PubMed nie znaleźliśmy prac o Scarwork, więc tego opisu mechanizmu nie potwierdzają badania.[4]

Jak wygląda ścieżka kształcenia

Według organizatora kurs podstawowy Scarwork trwa 4 dni (24 punkty w amerykańskich systemach kształcenia ustawicznego) i jest przeznaczony dla doświadczonych terapeutów manualnych.[3] W katalogu kursy terapii blizn prowadzą firmy szkoleniowe pod własnymi nazwami koncepcji. Wspólnej ścieżki certyfikacji nie opisujemy, bo nie mamy sprawdzonych informacji o organizacji, która by ją prowadziła - program i dokument po kursie sprawdź u organizatora.

Część kursów obejmuje igłowanie blizn. Dokumenty o technikach z igłą zebraliśmy w przewodniku po kursach dry needling. W razie wątpliwości co do zakresu uprawnień warto zapytać Krajową Izbę Fizjoterapeutów.

Co mówią badania

• Silikon (Cochrane 2013). W 20 badaniach (873 osoby) opatrunki silikonowe zmniejszały odsetek blizn przerostowych u osób skłonnych do bliznowacenia (RR 0,46; 95% CI 0,21-0,98), a w leczeniu blizna była cieńsza i miała lepszy kolor. Badania były jednak wysoce podatne na błąd systematyczny, a autorzy piszą o słabych dowodach i dużej niepewności.[1]
• Blizny po oparzeniach (2024). W 15 badaniach z randomizacją (780 dorosłych) ból na skali 0-10 zmniejszały masaż (MD -1,5), fala uderzeniowa (-0,8) i laser (-4,0), a świąd - masaż (-0,4), fala (-1,3) i laser (-4,8). Na elastyczność i unaczynienie masaż, fala i silikon miały znikomy lub niejasny wpływ. Jakość dowodów była niska do umiarkowanej.[5]
• Masaż blizn pooperacyjnych (2022). Wszystkie 25 badań (1515 uczestników) raportowało korzystne wyniki, ale użyto w nich 45 różnych miar wyniku, protokoły wahały się od jednej sesji do masażu 3 razy dziennie przez 6 miesięcy, a w 13 badaniach wynik zaburzały inne interwencje. Tylko 2 prace dotyczyły ręki lub nadgarstka.[6]
• Odzież uciskowa po oparzeniach (Cochrane 2024). W 15 badaniach (1179 uczestników) dowody były bardzo niepewne. Autorzy nie znaleźli wystarczających podstaw, by zalecać odzież uciskową lub jej alternatywę, i proponują do czasu nowych danych kierować się preferencją pacjenta.[7]
• Igłowanie i akupunktura blizn (2024). Przegląd znalazł 11 prac, w tym 8 opisów przypadków i 2 badania z randomizacją; metaanaliza nie była możliwa.[8]

Na co zwrócić uwagę przy wyborze kursu

• Czy kurs uczy oceny blizny i mierzenia efektu? W przeglądzie badań nad masażem blizn pooperacyjnych autorzy naliczyli 45 różnych miar wyniku.[6]
• Czy rozróżnia rodzaje blizn? Dane dotyczą różnych grup: przegląd z 2024 r. - blizn po oparzeniach, przegląd masażu - blizn pooperacyjnych, a zalecenia panelu z 2014 r. - blizn przerostowych i bliznowców.[5][6][2]
• Czy mówi, kiedy potrzebny jest lekarz? Zalecenia międzynarodowe dla blizn przerostowych i bliznowców obejmują w dużej części leczenie medyczne.[2]
• Czy oddziela deklaracje twórców od wyników badań? Przykładowo opis mechanizmu w koncepcji Scarwork pochodzi od organizatora kursów, a w PubMed nie znaleźliśmy prac o tej metodzie.[3][4]

WIADOMOŚCI KATEDRY

Daj znać, gdy Katedra ogłosi coś z dziedziny: inne specjalizacje

Prowadzimy własne szkolenia i webinary dla fizjoterapeutów. Zostaw adres, a napiszemy, gdy ogłosimy termin z tej dziedziny - nie częściej niż kilka razy w miesiącu. Adresu nie przekazujemy organizatorom z katalogu.