Kurs Mulligan: mobilizacje z ruchem

Skąd się wzięła koncepcja Mulligana

Brian Mulligan ukończył NZ School of Physiotherapy w 1954 r., a koncepcję rozwinął w Wellington w Nowej Zelandii. Według organizacji koncepcja jest nauczana międzynarodowo od 1984 r.[1][2] Nauczycieli akredytuje Mulligan Concept Teachers Association (MCTA); jej strona podaje jako rok powstania raz 1995, a raz 1996.[2] Organizacja skupia około 50 nauczycieli na pięciu kontynentach.[1]

Na czym polega

Terapeuta utrzymuje bierny ślizg stawowy, a pacjent w tym samym czasie wykonuje czynny ruch lub czynność. W kończynach nazywa się to mobilizacją z ruchem (MWM, mobilisation with movement), a w kręgosłupie - SNAG (sustained natural apophyseal glides).[1] O badaniach nad terapią manualną szyi piszemy w artykule Terapia manualna odcinka szyjnego - co mówią badania.

Jak wygląda ścieżka kształcenia

Według MCTA program obejmuje cztery kursy dwudniowe:[3]

• kurs wprowadzający - prowadzony głównie w USA, niewymagany do certyfikatu,
• Part A „Upper Quarter” - odcinek szyjny i piersiowy, kończyna górna,
• Part B „Lower Quarter” - odcinek lędźwiowy, stawy krzyżowo-biodrowe, kończyna dolna,
• kurs zaawansowany.

Podstawowy program to 6 dni zajęć stacjonarnych.[3] Certyfikat CMP (Certified Mulligan Practitioner) wymaga ukończenia części A, B i C (kursu zaawansowanego) u akredytowanych nauczycieli MCTA oraz zdania egzaminu teoretycznego i praktycznego z progiem 80%. Program nie może trwać krócej niż 6 miesięcy, a MCTA zaleca kontakt z więcej niż jednym nauczycielem. Do certyfikatu dopuszczeni są fizjoterapeuci, lekarze, osteopaci, trenerzy medycyny sportowej (athletic trainers) i chiropraktycy; terapeuci zajęciowi i masażyści - nie. Strona nie podaje okresu ważności certyfikatu.[4]

W katalogu są moduły 2- i 3-dniowe oraz kurs 6-dniowy.

Co mówią badania

• Przewlekły ból barku. W metaanalizie z 2026 r. w zarostowym zapaleniu torebki (29 badań) MWM tuż po terapii wypadały lepiej od innych mobilizacji: ból SMD 1,03 (0,59-1,46), niepełnosprawność SMD 0,82 (0,17-1,48), rotacja zewnętrzna SMD 0,77 (0,33-1,20); wobec mobilizacji Maitlanda rotacja zewnętrzna SMD 0,74 (0,38-1,09). W obserwacji po 2-10 tygodniach istotnych różnic nie było. W zespole bólowym podbarkowym (6 badań) MWM nie różniły się od mobilizacji pozorowanej. Ryzyko błędu w badaniach nad torebką było umiarkowane do wysokiego.[5]
• Nieswoisty ból szyi. W przeglądzie 33 badań z randomizacją techniki Mulligana nie były skuteczniejsze od innych interwencji w bólu ostrym i mieszanym. W bólu przewlekłym SNAG łączone z innymi metodami wypadały lepiej od części porównań, np. ćwiczeń i technik energizacji mięśni. Pewność dowodów była bardzo niska.[6]
• Stawy obwodowe. Metaanaliza 16 badań (576 osób) wykazała zmniejszenie bólu wobec zabiegu pozorowanego lub kontroli (MD -16,12; 95% CI -19,77 do -12,48) przy dużej niejednorodności (I² = 72%). Efekt był krótkoterminowy, danych długoterminowych brakowało, a do pracy opublikowano erratę i dwa listy do redakcji.[7]

Na co zwrócić uwagę przy wyborze kursu

• Czy kurs liczy się do certyfikatu? Do CMP liczą się tylko części A, B i kurs zaawansowany prowadzone przez akredytowanego nauczyciela MCTA; kurs wprowadzający - nie.[4][3]
• Czy format odpowiada programowi MCTA? Kurs krótszy niż 2 dni na część nie odpowiada standardowemu formatowi.[3]
• Czy kurs uczy, co robić po zabiegu? Chodzi o techniki samodzielne pacjenta i progresję. Efekty w przeglądach są głównie krótkoterminowe - wniosek, że to ważne, jest redakcyjny.[5][7]

Ile trwa kurs Mulligana?+

Według MCTA kursy mają format dwudniowy, a podstawowy program to 6 dni zajęć stacjonarnych. Program prowadzący do certyfikatu CMP nie może trwać krócej niż 6 miesięcy.

Co to jest certyfikat CMP?+

Certified Mulligan Practitioner to tytuł nadawany po kursach części A, B i C u akredytowanych nauczycieli MCTA oraz zdaniu egzaminu teoretycznego i praktycznego z progiem 80%. Kurs wprowadzający nie liczy się do tej ścieżki.

Czym są techniki MWM i SNAG?+

W obu terapeuta utrzymuje bierny ślizg w stawie, a pacjent w tym czasie wykonuje czynny ruch. W kończynach nazywa się to mobilizacją z ruchem (MWM), a w kręgosłupie SNAG.

Kto może zostać certyfikowanym terapeutą Mulligana?+

Według MCTA fizjoterapeuci, lekarze, osteopaci, trenerzy medycyny sportowej i chiropraktycy. Terapeuci zajęciowi i masażyści nie są dopuszczani do certyfikatu.