Kurs Maitland: poziomy, czas trwania, organizatorzy

Skąd się wzięła koncepcja Maitlanda

Geoffrey D. Maitland (1924-2010) urodził się w Adelajdzie w Australii i kształcił się na fizjoterapeutę w latach 1946-1949. Według organizacji nauczycieli koncepcji w 1978 r., ucząc w Bad Ragaz w Szwajcarii, uznał, że jego praca jest koncepcją myślenia i działania, a nie zestawem technik manipulacyjnych.[1]

W 1992 r. w Zurzach powstało International Maitland Teachers Association (IMTA); Maitland był jego członkiem założycielem i pierwszym prezesem. IMTA ujednolica koncepcję, szkoli nauczycieli i kontroluje jakość kursów.[1][2]

Na czym polega

Koncepcja jest przede wszystkim sposobem prowadzenia procesu klinicznego: metodyczne badanie, leczenie i ponowna ocena w zaburzeniach nerwowo-mięśniowo-szkieletowych związanych z ruchem. IMTA opisuje ją dziś jako podejście skoncentrowane na osobie, które łączy dane naukowe, techniki manualne, dawkowane ćwiczenia i edukację.[3]

Najbardziej rozpoznawalnym elementem jest stopniowanie biernych ruchów oscylacyjnych w skali I-IV.[4] O tym, co wiadomo o terapii manualnej w bólu szyi, piszemy w artykule Terapia manualna odcinka szyjnego - co mówią badania.

Jak wygląda ścieżka kształcenia

IMTA wprowadza nowy program: 10 modułów w trzech poziomach i opcjonalny egzamin.[2]

• poziom 1 „Fundamentals” - 20 dni, dla fizjoterapeutów i lekarzy,
• poziom 2 „Advanced” - 15 dni,
• poziom 3 „Complex” - 13 dni,
• egzamin akredytacyjny - 2 dni; po nim IMTA wydaje „IMTA Certificate of Competence in Advanced Neuromusculoskeletal Physiotherapy based on the principles of the Maitland® Concept”.

Łącznie to około 505 godzin: 353 godziny zajęć, w tym około 68 godzin nadzorowanej pracy klinicznej z pacjentami, oraz 152 godziny samokształcenia. Stary program (poziomy 1, 2a, 2b i 3) jest wygaszany. IMTA podaje zasady przejścia, np. stary poziom 1 przechodzi do nowego poziomu 2, a szczegóły nowego programu mają być dostępne od 2026 r. przez ośrodki kursowe.[2]

W katalogu są kursy poziomowe trwające 20 i 15 dni oraz krótsze, 3-dniowe kursy tematyczne oparte na koncepcji. W okresie przejściowym w opisach kursów mogą pojawiać się oznaczenia z obu programów.

Co mówią badania

Badania dotyczą technik wywodzących się z koncepcji, a nie koncepcji jako całości.

• Powtarzalność stopni. Dziesięciu fizjoterapeutów z wykształceniem podyplomowym w terapii manualnej wykonywało stopnie I-IV na symulatorze odcinka lędźwiowego. Zakresy przemieszczenia i amplitudy różnych stopni mocno na siebie zachodziły, a różnice między terapeutami odpowiadały za 53-83% zmienności przemieszczenia. Autorzy podważają stopniowanie jako narzędzie pomiaru i powtarzania dawki między terapeutami. To badanie laboratoryjne.[4]
• Zarostowe zapalenie torebki stawu ramiennego. W przeglądzie 12 badań z randomizacją (810 pacjentów) technikę Maitlanda badano najczęściej (6 badań). Autorzy uznali ją, razem z technikami łączonymi, za najlepiej udokumentowaną, ale dowody nazywają wstępnymi.[5] W metaanalizie z 2026 r. techniki Mulligana wypadły lepiej od technik Maitlanda w odwiedzeniu, rotacji zewnętrznej, bólu i niepełnosprawności, przy bardzo niskiej pewności dowodów; autorzy piszą, że żadnej techniki nie da się polecić jako uniwersalnie lepszej.[6]

Na co zwrócić uwagę przy wyborze kursu

• Czy kurs należy do programu IMTA? Sprawdź, czy jest poziomem lub modułem programu i czy prowadzi go nauczyciel IMTA - organizacja publikuje na swojej stronie listę nauczycieli i kursów.[3]
• Według którego programu? Zapytaj, czy kurs jest prowadzony według starego (1, 2a, 2b, 3), czy nowego programu (1, 2, 3) i jak zostanie zaliczony po zmianie.[2]
• Ile pracy z pacjentem pod nadzorem? Punktem odniesienia jest około 68 godzin w całym programie IMTA.[2]
• Ile indywidualnej informacji zwrotnej? Skoro stopnie mobilizacji u różnych terapeutów mocno się rozjeżdżają, praca pod okiem prowadzącego ma znaczenie. To nasz wniosek z badania na symulatorze, a nie wynik badań nad kursami.[4]

Ile trwa kurs Maitland?+

Według IMTA nowy program ma trzy poziomy: 20, 15 i 13 dni, a po nich opcjonalny 2-dniowy egzamin. Łącznie to około 505 godzin, z czego 152 godziny to samokształcenie.

Czy kurs Maitland daje certyfikat?+

Po trzech poziomach i zdanym egzaminie akredytacyjnym IMTA wydaje certyfikat kompetencji w zaawansowanej fizjoterapii nerwowo-mięśniowo-szkieletowej opartej na koncepcji Maitland. Jaki dokument dostajesz po pojedynczym poziomie lub kursie tematycznym, sprawdź u organizatora.

Kto może zapisać się na kurs Maitland?+

Poziom 1 programu IMTA jest przeznaczony dla fizjoterapeutów i lekarzy. W katalogu kursy wyższych poziomów wymagają dokumentu z poziomu wcześniejszego.

Czym są stopnie mobilizacji wg Maitlanda?+

To stopniowanie biernych ruchów oscylacyjnych w skali I-IV. W badaniu na symulatorze kręgosłupa zakresy różnych stopni u różnych terapeutów mocno na siebie zachodziły, więc stopień nie jest dokładną miarą dawki.